“Miền Trung mạnh nhất là… mạnh ai nấy làm!”

Miền Trung có cái mạnh nhất là… mạnh tỉnh nào tỉnh đó chạy!

Như tin đã đưa, ngày 25/9 tại Đà Nẵng, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ đã chủ trì Diễn đàn Kinh tế miền Trung (CREF) năm 2017 (lần thứ 2) với chủ đề “Con đường phát triển kinh tế miền Trung bền vững” do Thời báo Kinh tế Việt Nam phối hợp với UBND TP Đà Nẵng, Ban điều phối Vùng duyên hải miền Trung (DHMT) và Phòng Thương mại – Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp tổ chức.

PGS.TS. TS Trần Đình Thiên phát biểu tại CREF lần 2 (Ảnh: HC)

Phát biểu tại Diễn đàn, PGS.TS. TS Trần Đình Thiên, Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam nêu rõ, miền Trung không có tỉnh nào giáp 3 tỉnh mà chỉ giáp 2 tỉnh; tiềm năng, lợi thế của các tỉnh khá giống nhau, triển khai theo hàng ngang, dẫn tới khả năng xung đột lợi ích lớn hơn. Đó là một thực tế có cơ sở pháp lý và thực tiễn của nó. Vì thế, tiềm năng, lợi thế của Vùng DHMT khó phát huy.

“Du lịch miền Trung oai nhất cả nước nhưng chủ yếu là… tắm. Các khu kinh tế hết sức đìu hiu, không phát triển được. Tỉnh nào cũng có cảng biển, khu công nghiệp nhưng với tình hình hiện nay thì vài chục năm nữa cũng chỉ bay là đà chứ không thể bay lên, thậm chí có khi bay xuống biển. Miền Trung có cái mạnh nhất là… mạnh tỉnh nào tỉnh đó chạy thôi. Mạnh nhất là mạnh ai nấy làm mà thiếu sự liên kết, phối hợp!” – PGS.TS Trần Đình Thiên nói.

Trước thực trạng này, sau khi lắng nghe ý kiến của các nhà khoa học, các chuyên gia trong và ngoài nước cũng như ý kiến của lãnh đạo chính quyền và doanh nghiệp các địa phương, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nêu rõ, liên kết vùng là câu chuyện thời sự không chỉ ở Việt Nam mà còn trên thế giới. Với Việt Nam, vấn đề liên kết càng phải được quan tâm, bởi không thể phát triển kinh tế mà không gian kinh tế bị chia cắt, 63 tỉnh, thành là 63 “nền kinh tế” như hiện nay.

Theo Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ, cần làm rõ cơ chế, chính sách liên kết Vùng DHMT đến nay còn thiếu điều gì. Trong đó, các tiềm năng, lợi thế so sánh của từng địa phương phải được tôn trọng và phát huy vì lợi ích chung của cả vùng và của cả nước. Khi tiềm năng lợi thế so sánh được phát huy thì mới phân bổ nguồn lực và tính toán lợi ích địa phương trong điều phối vùng và cả nước.

Nói đã nhiều, đến lúc phải hành động!

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ cho hay, Bộ Chính trị đã yêu cầu điều chỉnh dần cơ chế dự toán ngân sách theo hướng nhìn tổng thể. Hiện nay, vẫn phân bổ theo từng tỉnh nên mới có tình trạng cả nước có… 63 nền kinh tế. Nhấn mạnh vị trí mặt tiền hướng ra Biển Đông của miền Trung, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ đề nghị cần đánh giá thêm về tiềm năng và lợi thế của khu vực này.

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ: "“Chúng ta nói đã nhiều, giờ đến lúc phải hành động thôi!" (Ảnh: HC)

“Ban tổ chức bình chọn câu nói ấn tượng nhất tại diễn đàn lần này là “miền Trung có rất nhiều thế mạnh nhưng mạnh nhất là mạnh ai nấy làm” của PGS.TS Trần Đình Thiên. Điều đó thôi thúc cần phải tổ chức những diễn đàn như CREF một cách có hiệu quả. để sau này câu nói “miền Trung mạnh nhất là mạnh ai nấy làm” chỉ còn là hoài niệm!” - Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nói, và thống nhất duy trì CREF thành diễn đàn thường niên 2 năm/lần của miền Trung.

Theo ông, sự yếu kém trong liên kết và tình trạng cát cứ đang là rào cản lớn đối với sự phát triển của Vùng DHMT, dù từ diễn đàn lần 1 đến nay các tỉnh trong Vùng với sự hỗ trợ của TƯ đã có nhiều nỗ lực và kinh tế xã hội có những bước phát triển tích cực. Theo ghi nhận, sự kết nối đã có nhưng chưa thực chất trong liên kết vùng, chưa thực sự có chất kết dính, phát triển dưới tiềm năng và mong đợi.

GDP bình quân của Vùng DHMT còn thấp, tỉ trọng nông nghiệp còn lớn, lên tới 17-18% nên thu nhập bình quân và năng suất còn thấp. Chủ yếu tăng năng suất ở chuyển dịch chứ ở nội ngành còn khiêm tốn. Trong vấn đề xuất khẩu, cần hết sức lưu tâm là Vùng Kinh tế trọng điểm miền Trung chỉ đóng góp có 2%, trong khi Vùng Kinh tế trọng điểm hai đầu Bắc - Nam đều trên 30% và 40%.

“Hạn chế tiếp theo là liên kết còn rời rạc và thiếu cơ chế thực hiện các cam kết. Để Vùng DHMT phát triển bền vững cần phân công và hợp tác chặt chẽ hơn giữa các tỉnh trong Vùng, trong đó có cảng biển, dịch vu, khu kinh tế, du lịch biển đảo gắn với lịch sử...” - Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nói.

Về kiến nghị của CREF và Ban điều phối Vùng DHMT về cơ chế điều phối Vùng, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ cho hay, Chính phủ đã có văn bản xuất phát từ kiến nghị của diễn đàn lần thứ nhất, đã nêu đến khái niệm Hội đồng vùng, nhưng dứt khoát không có chính quyền cấp vùng. Hiến pháp cũng không quy định và chưa có ai đặt vấn đề về chính quyền cấp Vùng cả.

“Chúng ta nói đã nhiều, giờ đến lúc phải hành động thôi. Các bộ chức năng phối hợp với Ban điều phối Vùng DHMT rà soát, tổng hợp các nội dung, kiến nghị tại diễn đàn lần này để báo cáo, đề xuất với Thủ tướng Chính phủ. Văn phòng Chính phủ sẽ có thông báo ý kiến của Thủ tướng về các vấn đề này. Phải có kết luận cụ thể chứ họp xong tất cả lại về thì không có ý nghĩa gì – Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nhấn mạnh, và cho biết thêm, có thể sang năm 2018 sẽ tổ chức hội nghị toàn quốc về liên kết vùng do Thủ tướng chủ trì. Đây là vấn đề trọng điểm mà Chính phủ hết sức quan tâm.